De bepalende factoren achter verloop en uitstroom

Renee van Drunen
Customer Success Manager
10/12/2019
•
ph
min. leestijd

Inhoud

Wat is personeelsverloop eigenlijk, en waarom zou je er als HR-professional of leidinggevende actief mee aan de slag gaan? In een arbeidsmarkt waar mensen steeds makkelijker overstappen, is het antwoord simpel: omdat ongewenst vertrek jouw organisatie geld, kennis en energie kost. In dit artikel lees je wat verloop van personeel precies inhoudt, welke factoren het veroorzaken en hoe je er grip op krijgt.

Wat is personeelsverloop?

Wat is personeelsverloop? Het is het aandeel medewerkers dat binnen een bepaalde periode de organisatie verlaat, uitgedrukt als percentage van het totale personeelsbestand. Je spreekt dan over het verlooppercentage. Wat is uitstroom? Uitstroom is de overkoepelende term voor alle vormen van vertrek, zowel vrijwillig als onvrijwillig.

Het verlooppercentage bereken je door het aantal vertrokken medewerkers in een jaar te delen door de gemiddelde personeelsbezetting, vermenigvuldigd met honderd. Amerikaans onderzoek laat zien dat het gemiddelde verlooppercentage voor bedrijven 17,8% is. Voor Nederland is via het CBS data beschikbaar over uitstroom op sectorniveau. Een deel van dat verloop is gewenst of onvermijdelijk, denk aan pensioen of langdurige ziekte. Een ambitie van 0% verloop is dan ook niet alleen onhaalbaar, maar ook onwenselijk. Een gezond verloop brengt frisse energie en nieuwe inzichten in een organisatie. Een gemiddeld verlooppercentage van circa 10% wordt doorgaans als gezond beschouwd.

Verloop van personeel is pas echt een probleem als het structureel hoog is, als juist de beste mensen vertrekken of als het onverwacht komt. Dan is het tijd om de oorzaken grondig te analyseren.

De top 10 oorzaken van verloop van personeel

Uit onderzoek komen de volgende tien factoren naar voren als de belangrijkste redenen waarom medewerkers een organisatie verlaten:

  • Tevredenheid: hoe tevreden is iemand met het werk zelf?
  • Betrokkenheid: hoe verbonden voelt iemand zich met de organisatie als geheel?
  • Lengte dienstverband: vooral bij medewerkers jonger dan 40 bepaalt de duur van het dienstverband de kans op vertrek.
  • Kinderen: medewerkers met kinderen hechten meer waarde aan zekerheid en stabiliteit.
  • Leeftijd: naarmate medewerkers ouder worden, neemt de kans op vrijwillig vertrek af.
  • Salaris: zowel het brutoloon als de secundaire arbeidsvoorwaarden spelen een bepalende rol.
  • Opleidingsniveau: hoger opgeleide medewerkers stappen sneller over naar een andere werkgever.
  • Prestaties: medewerkers die weinig bereiken, zijn eerder geneigd de organisatie te verlaten.
  • CV-updates: een plotselinge update van het linkedin-profiel is een bekende vroege indicator van naderend vertrek, al is het dan vaak al te laat.
  • Doorgroeimogelijkheden: wie geen toekomst ziet bij de huidige werkgever, gaat op zoek naar een plek waar die er wel is.

Inzicht in deze factoren is de eerste stap. De tweede stap is er structureel op sturen. Dat doe je niet met één jaarlijks tevredenheidsonderzoek, maar met continue monitoring. Met medewerkersonderzoek meet je doorlopend de tevredenheid en betrokkenheid van je mensen en geef je leidinggevenden de handvatten om daar direct op te handelen.

Een aanvullende aanpak is om signalen van verloop op te nemen in de reguliere hr gesprekscyclus. Door periodiek te checken hoe iemand in zijn of haar vel zit, het werkgeluk te bespreken en te peilen of iemand voldoende uitdaging ervaart, voorkom je dat vertrek je als een verrassing overvalt. Bekijk ook hoe je via een loopbaanpad duidelijke groeimogelijkheden aanbiedt, zodat medewerkers een toekomst voor zichzelf zien binnen jouw organisatie.

De analyse: hoe vertrek iemand?

Het is niet altijd makkelijk om te achterhalen waarom iemand is weggegaan. Een interessante methodiek is om niet alleen naar de reden te kijken, maar ook naar de manier waarop iemand vertrekt. Die aanpak vertelt je namelijk veel over hoe betrokken die medewerker daadwerkelijk was. De volgende typen zijn te onderscheiden:

  • Dankbaar tot ziens: de medewerker toont oprechte dankbaarheid en helpt actief mee aan een soepele overdracht.
  • In the loop: de medewerker houdt de leidinggevende tijdig op de hoogte van de wens om te vertrekken.
  • Volgens het boekje: de medewerker volgt de standaardprocedure en geeft een reden op, maar meer ook niet.
  • Oppervlakkig: de medewerker zegt het contract op zonder enige toelichting.
  • Vermijdend: de medewerker informeert de leidinggevende slechts indirect of via derden.
  • Bruggen verbranden: de medewerker vertoont disfunctioneel gedrag rondom het vertrek.
  • Impulsief vertrek: de medewerker is er ineens niet meer, zonder enig bericht vooraf.

Hoe iemand vertrekt, zegt iets over de kwaliteit van de relatie die er was. En dat is precies de informatie die je nodig hebt om je beleid te verbeteren.

Bij veel organisaties blijft een goede exitanalyse liggen, terwijl juist die data zo waardevol is. Met Welder kun je volledig geautomatiseerd een uitgebreide offboarding inrichten. Elke medewerker die de organisatie verlaat, doorloopt een gestructureerd traject. Je bedankt de medewerker voor zijn of haar inzet, je geeft praktische tips mee voor de overstap naar een nieuwe functie en je verzamelt gegevens over de mate waarin iemand ambassadeur voor jouw organisatie blijft. Lees meer over hoe een goed ingericht offboarding-proces werkt en wat het je oplevert.

Verloop voorkomen: zo pak je het structureel aan

Inzicht in verloop is één ding, er actief op sturen is een tweede. Een paar concrete handvatten:

Zorg voor een sterke onboarding. Medewerkers die slecht landen, vertrekken eerder. Een gestructureerde onboarding zorgt ervoor dat nieuwe medewerkers zich snel thuis voelen, de organisatie snappen en direct productief zijn. Dat vergroot de kans dat ze ook blijven.

Monitor continu, niet één keer per jaar. Een jaarlijks MTO geeft een momentopname. Pulsemetingen geven je doorlopend inzicht in hoe je mensen erbij zitten, zodat je tijdig kunt bijsturen.

Gebruik data om verlooprisico's te voorspellen. Wachten tot iemand zijn ontslag indient is te laat. Met de juiste HR-data maak je verlooprisico's vroegtijdig zichtbaar en kun je preventief handelen.

Geef medewerkers perspectief. Doorgroeimogelijkheden en persoonlijke ontwikkeling zijn sterke retentiefactoren. Verwerk die structureel in je gesprekscyclus en bied concrete groeiperspectieven aan.

Voer goede exitgesprekken. De informatie uit een exitgesprek is goud waard. Gebruik die inzichten niet alleen voor het betreffende geval, maar als input voor je bredere HR-beleid.

FAQ

Wat is personeelsverloop?

Personeelsverloop is het percentage medewerkers dat in een bepaalde periode de organisatie verlaat ten opzichte van de totale personeelsbezetting. Het omvat zowel vrijwillig vertrek als gedwongen uitstroom.

Wat is een gezond verlooppercentage?

Een verlooppercentage van circa 10% per jaar wordt doorgaans als gezond gezien. Het zorgt voor een balans tussen continuïteit en de instroom van nieuwe energie en kennis. Boven de 15 tot 20% is er reden tot actie, zeker als het gaat om sleutelposities.

Wat is uitstroom en hoe verschilt het van verloop?

Uitstroom is de overkoepelende term voor alle vormen van vertrek uit een organisatie, inclusief pensioen, ziekte en reorganisaties. Verloop van personeel verwijst specifiek naar het vrijwillige of onvrijwillige vertrek van medewerkers en wordt uitgedrukt als het verlooppercentage.

Welke factoren veroorzaken hoog personeelsverloop?

De belangrijkste oorzaken zijn een gebrek aan tevredenheid of betrokkenheid, beperkte doorgroeimogelijkheden, een mismatch in salaris of arbeidsvoorwaarden en een zwakke band met de leidinggevende of organisatie. Leeftijd, opleidingsniveau en gezinssituatie spelen ook een rol.

Hoe verlaag je het verlooppercentage?

Door continu te meten hoe medewerkers zich voelen, door goede gesprekken te voeren, door perspectief te bieden op groei en door verloopsignalen tijdig te herkennen. Een gestructureerde onboarding en een goede offboarding dragen ook bij aan een lager en beter begrepen verlooppercentage.

‍

Wil je grip krijgen op het verloop van personeel in jouw organisatie? Welder helpt je met de tools om te meten, te begrijpen en te handelen, van onboarding tot exitgesprek.

Plan een demo

Meer over dit onderwerp

Verloop en verzuim
Blogpost

Verzuimbeleid opzetten: preventie, registratie en reïntegratie

Verloop en verzuim
Blogpost

Zo maak je verlooprisico’s zichtbaar

Verloop en verzuim
Blogpost

Hoog ziekteverzuim voorkomen? 10 tips voor (HR-)managers

Verloop en verzuim
Blogpost

Hybride werkmodel: vertrouwen zonder kantoorpresence

Verloop en verzuim
Blogpost

Waarom werknemers vertrekken: top 10 redenen en hoe voorkomen

Verloop en verzuim
Blogpost

Burn-out preventie op de werkvloer: de rol van HR en leidinggevenden

Verloop en verzuim
Blogpost

Remote work beleid template: wat erbij hoort en best practices

Verloop en verzuim
Blogpost

Hoog personeelsverloop? Hier 8 tips om dat te voorkomen

Verloop en verzuim
Blogpost

Verzuim voorspellen met preventiealgoritmen

Verloop en verzuim
Blogpost

Sturen op variërende productiviteit